Hoe ziet het eruit als kinderen niet meer op social media mogen?

De EU heeft gesproken: het wil sociale media verbieden oor kinderen onder de 13 jaar. Je mag als 13- of 14-jarige wel op sociale media aanwezig zijn, maar geen eigen profiel hebben. Het is een wetsvoorstel dat wordt gepresenteerd en het heet de EU Kids Act. Alle lidstaten moeten de wet nog goedkeuren, plus het Europees Parlement, waardoor het nog maanden zal duren voor het zover is: maar, hoe kan zoiets eruitzien?

Hoe werkt zoiets dan, als kinderen niet meer op sociale media mogen? In onder andere Australië is dit al een tijdje gaande. Daar is de Australische mediawaakhond, de eSafety Commissioner, verantwoordelijk voor. De wet dwingt platforms onder andere om verificatiemethoden te gebruiken, zoals leeftijdsschattingen via AI en preventieve opschoning, waarbij honderdduizenden vermoedelijke tieneraccounts worden verwijderd.

Jongeren of hun ouders lopen niet het risico op een boete of strafblad, maar het zijn juist de techbedrijven die verantwoordelijk worden gehouden. Bij nalatiheid of ontoereikende systemen krijgen zij boetes uitgedeeld die maximaal 60 miljoen euro kunnen zijn. Dus ja: het belangrijkste is dat kinderen zelf niet strafbaar zijn, want die misvatting is er wel. Het is dus eigenlijk vooral een wet tegen techbedrijven, om af te dwingen dat kinderen beter worden beschermd. En dat is na alle rechtszaken van mensen en nabestaanden die zeggen last te hebben van het verslavende karakter van sociale media natuurlijk een interessante timing, naast dat Europa ook heel fanatiek de Digital Services Act en de Digital Markets Act controleren.

Het klinkt allemaal heel streng, maar iedereen die kind is geweest weet dat je heel creatief kan worden als je iets wordt verboden. Vroeger werden 'internetsloten' al omzeild door de computer even opnieuw op te starten. Jongeren kruipen gewoon achter de VPN en social media'en dan vrolijk verder. Ook geven ze gewoon een ander geboortejaar op. Daarom willen techgiganten als Meta juist dat de verificatie binnen het mobiele besturingssysteem van de smartphone gebeurt.

In ieder geval wil de EU dus dat kinderen onder de 13 niet op social media komen, maar dat er een soort mini-account door ouders kan worden gemaakt voor 13 tot 15-jarigen. Het idee is dat ze maar een uurtje per dag op social media kunnen en dat er ook bepaalde functies niet kunnen worden gebruikt. Ook zou er moeten worden voorkomen dat kinderen maar willen blijven doorscrollen.

Er is overigens wel een groot verschil tussen Australië en Europa: in Australië gaat het echt om sociale mediaplatforms, maar in Europa zijn ook videoplatforms, AI-chatbots en games deel van deze Kids Act. We zijn dan ook benieuwd hoe het dat met games wil gaan doen...

In ieder geval wordt er naar verwachting al snel meer bekend over wat die Act precies inhoudt: als het in ieder geval allemaal lukt met langs de EU-landen en het Europees Parlement gaan.