Waarom 'authenticiteit' het meest onechte woord van deze tijd is geworden

Weet je nog dat BeReal verscheen middenin coronatijd? Het blijft grappig dat we juist in de periode dat we waarschijnlijk de saaiste content zouden maken, met zo’n app te maken kregen. Maar het idee was duidelijk: niet meer dat gepolijste van Instagram, maar juist het echte leven. Geen scènes, geen filters: het hier en nu zoals het is. Die authenticiteit zie je niet veel op social media, ook al doen veel mensen alsof dat toch heel anders is. Dit is waarom authentiek online totaal niet betekent wat het ooit betekende.

Wie wel eens met een influencer uit eten is geweest, die kent het wel: de telefoon wordt gepakt als het eten verschijnt en soms worden er zelfs lampen op gezet, glazen worden weggezet en niemand mag het eten aanraken voor er een post is gemaakt. Is dat authentiek? Wachten tot je eten koud is om te gaan eten is niet iets wat mensen normaliter ook zouden doen. Even de ‘eetmodus’ aan op de telefooncamera, zodat het er nog beter uitziet, en de foto is gemaakt, nu kan er gegeten worden.

Het is geregisseerd en dat is niet erg, maar veel mensen verkopen het als authentiek, terwijl dat eigenlijk niet helemaal klopt. Je kunt je afvragen of oprechte authenticiteit mogelijk is op een podium waar iedereen toekijkt. Je bent als je alleen thuis bent ook anders dan als je op straat loopt, en als je op straat loopt weer anders dan als je bij je vrienden op verjaardag bent. Je kunt het mensen dus ook weer niet kwalijk nemen dat ze niet 100 procent zichzelf zijn op sociale media.

Het probleem is eigenlijk vooral het woord authenticiteit. Overal wordt dat rondgegooid, terwijl het zo leeg is geworden. Een ring-light, is dat authentiek? Het publiek wil steeds vaker gewoon slechte belichting, lelijke kleuren, warrig ochtendhaar en een rommelige slaapkamer in plaats van een perfect gemake-upt persoon in een VT Wonen-achtig huis. We zagen het uiteindelijk op BeReal ook: hoe vaak stelden mensen hun foto niet uit om te zorgen dat het een andere foto was dan ongemake-upt in een joggingbroek op de bank?

Er wordt tegenwoordig wel meer en meer onverschilligheid getoond op sociale media. We zijn na al die AI en nepheid nog meer behoeftig geworden aan ruigheid: echt. AI heeft het gepolijste, perfecte social media-bestaan zodanig overdreven, dat we het niet meer op die manier willen. We willen dat het echt is en dat we dat ook goed weten. Alleen kan dat op social media eigenlijk niet. Als je jezelf huilend filmt, dan wordt het huilen per definitie een product. Dat je ermee bezig bent dat je het op het grote podium van social media zet, maakt het inherent non-authentiek.

Marketeers willen graag heel menselijk zijn, maar dat is uiteindelijk vooral aandacht trekken. We zullen moeten accepteren dat social media per definitie een constructie zijn en dat het een uitsnede is uit een veel complexer leven. Een leven dat ook genoeg saaie momenten kent. Die bereiken alleen de servers van social mediabedrijven niet. En dus ook niet de kijker, die steeds meer denkt dat het leven een aaneenschakeling van hoogtepunten moet zijn. En dat is problematisch, zeker in een wereld waarin deze creators wel roepen dat ze zo lekker zichzelf zijn.

We zullen moeten accepteren dat authenticiteit en sociale media niet alleen moeilijk te bereiken zijn: het is onmogelijk. Echte authenciteit hoeft zich niet op sociale media te bewijzen. Het is niet erg dat dat niet zo is, maar laten we dat dan lekker in stilte genieten, ver weg van de lens. Laat marketeers stoppen met die ‘authenticiteit’ nastreven, want het is een onbereikbaar doel. En het verwart mensen die denken dat er iets op social media staat wat authentiek is. Als we eerder accepteren dat het is zoals het is, dan is het ook makkelijker voor de kijker om te accepteren dat zij oke zijn zoals ze zijn.