Onderzoek bewijst: werkenden zijn mentaal vermoeid door AI

Harvard heeft een studie gedaan naar de effecten van kunstmatige intelligentie op het werk. Niet zozeer of AI ons werk overneemt, maar wel welke invloed het gebruiken van AI-tools heeft op ons brein tijdens werk. We schijnen hierdoor minder burnouts te hebben, maar ons brein is wel meer vermoeid.

Vooral als je het werk van AI moet controleren, dan sluipt de breinmoeheid erin. Wel hebben mensen die AI-tools gebruiken minder snel last van burnouts dan collega’s die geen AI gebruiken om hun werk te doen. Dat blijkt uit onderzoek van Harvard Business Review. Het blijkt bij sommige mensen 25 procent keer meer vermoeidheid op te leveren om AI te gebruiken en dat heeft ook een naam: AI brain fry. In het Nederlands komt dat neer op een soort AI-kortsluiting.

Je hersenen willen niet zo lekker meer door een overload aan AI-gegenereerde content waarbij het brein zelf nog maar weinig hoeft te doen. Het voelt alsof je een soort mist in je hoofd hebt en sommige mensen schijnen er ook hoofdpijn door te ontwikkelen. Je kunt je nog maar moeilijk concentreren en beslissingen nemen wordt er ook niet makkelijker op. Het zou onder andere te maken hebben met de grote hoeveelheden informatie en het wisselen tussen taken dat voor dit fenomeen zorgt.

Het is jammer om dit te zien, want AI kan juist voor veel repeterende of saaie dagelijkse taken een oplossing bieden. Toch geldt er dus voor dat mensen er niet per se beter van gaan functioneren. De mentale vermoeidheid komt voort uit hoe je met je aandacht moet omgaan, hoe je werkgeheugen zijn best moet doen en hoe je dit allemaal beheert in je brein: dat gaat mis, waardoor je brein als het ware wordt lamgelegd.

Het is niet allemaal slecht: AI zorgt er ook voor dat medewerkers hun werk sneller doen, meer taken op zich nemen en meer uren werken. Echter is daar weer het gevaar dat de hoeveelheid werk ze op een gegeven moment kan gaan inhalen. Kortom, AI kan maar beter vooral een hulpmiddel blijven, in plaats van dat het ons dag en onze werk regeert. En erger nog: ons brein aantast.

Hoe je het voorkomt, die AI Brain Fry? Onder andere door AI nooit het begin en het einde van een taak te laten doen als een soort sandwich, waarin jouw werk het beleg is. Jij moet juist de broodjes zijn en AI het beleg. Je moet je eigen visie en plan neerzetten, het taakje vervolgens delegeren een AI en dan zelf de regie terugnemen en nog wat aanpassingen doen. Zo houd je het ook uitdagend voor jezelf.

Probeer daarnaast te stoppen met prompten als je na drie vragen nog niet bent waar je wil zijn en werk in blokken van 20 tot 30 minuten met AI en geef je brein daarna wat tijd zonder scherm, dus haal even koffie, ga naar het toilet, check de post, praat met een collega, enzovoort. En, ook niet geheel onbelangrijk om zo’n gefrituurde hersenpan te verhelpen: doe kleine taken wel zelf, zoals een mail opstellen of een kort gesprek samenvatten.