Facebook is jarig en er is veel gebeurd in 22 jaar

Hiep hiep hoera, Facebook is vandaag jarig en het wordt 22 jaar oud. In 2004 startte Mark Zuckerberg met zijn studiegenoten aan Harvard met zijn smoelenboek. Het was bedoeld als een manier voor studenten om elkaar te leren kennen en het werd dan ook al gauw omarmd door steeds meer universiteiten: het ging als een lopend vuurtje. Inmiddels is het 22 verjaardagskaarsjes geworden. Er is veel veranderd.

Misschien denk je: wat was ik dan laat met Facebook, maar dat valt waarschijnlijk mee. Het social medium ging in 2006 open voor de hele wereld. Ook werd er een nieuwsfeed aan toegevoegd zodat je nog beter op de hoogte werd gehouden van wat de mensen die jij volgde allemaal uitspookten. Toen was het nog geen opeenstapeling van andere populaire posts en reclames: het ging toen nog echt om de mensen die je volgde.

Wel was het toen even wennen: het hele idee van social media was toen nog helemaal nieuw. Wij hadden in Nederland natuurlijk wel Hyves in die periode, maar er waren veel mensen die zich bespied voelden. Ineens werd je als persoon een soort openbare online locatie. We konden toen nog niet weten dat dat het begin was van een veel groter iets, namelijk het feit dat inmiddels een groot deel van ons leven zich afspeelt op het internet en dat mensen ons daar ook echt kunnen vinden.

Tussen 2007 en 2011 werd Facebook al meer zoals we het nu kennen: de Like-knop werd een ding, iedereen leek op Facebook aanwezig te zijn en dat kwam mede omdat je ook pagina’s kon maken voor bijvoorbeeld het ruilen van tweedehands spullen in je wijk of hoe zeer je fan bent van Justin Bieber. Bedrijven en artiesten wisten het blauwe social medium ook te vinden en daarmee kwamen ook de advertenties naar het platform.

Het ging Zuckerberg en consorten voor de wind en uiteindelijk ging Facebook in 2012 naar de beurs. Ook nam het Instagram over voor 1 miljard dollar. De beursgang was niet zo’n succes: althans, het ging er nogal rommelig aan toe. Wel was het overnemen van Instagram een briljante zet, getuige het feit dat we er nog steeds gebruik van maken.

Het was bovendien het startsein voor Facebook om meer overnames te doen. Zo nam het 2014 nog twee bedrijven over waarvoor het slim heeft gekozen, namelijk WhatsApp en Oculus. Oculus is van de VR-brillen en hoewel die het al prima deden, wordt het nu VR-brillen wat populairder worden pas echt interessant dat dat team bij Meta zit, zoals Facebook inmiddels heet. En ja, dat WhatsApp een meesterzet was van Facebook, dat staat buiten kijf, al is niet iedereen er even blij mee.

Tussen 2016 en 2018 ging het even wat minder met Facebook. Er was het Cambridge Analytica-schandaal waarbij miljoenen profielen werden misbruikt en er werden vreemde politieke spelletjes gespeeld die mogelijk zelfs verkiezingen hebben beïnvloed. Het vertrouwen daalde volledig en Facebook werd meer dan ooit als een ‘schurk’ gezien. Dat voelde Zuckerberg ook wel, die besloot om in 2021 met een frisse wind te komen. Het overkoepelende bedrijf zou niet meer Facebook heten, maar Meta, en tegelijkertijd werd er gewerkt aan het Metaverse.

Het Metaverse moest een soort online leven worden zoals Second Life, maar dan beter, uitgebreider en Ready Player One-waardig. Echter kwam er al gauw veel kritiek op hoe het eruitzag en zitten we inmiddels vol in de AI-boom, waardoor Meta heeft besloten om zich meer op AI te richten. Het is nog niet helemaal gestopt met zijn Metaverse, maar er gaat aanzienlijk meer geld en aanzienlijk minder werkuren naartoe.

Sowieso heeft Meta het de laatste jaren niet makkelijk als het om Facebook gaat. Instagram en WhatsApp doen het nog steeds heel goed, maar Facebook is allang niet meer de plek waar je elke dag gaat kijken wat iedereen aan het doen is. Door corona is het zelfs niet echt meer de plek waar je incheckt op evenementen en daar vast voorpret hebt met andere mensen die naar hetzelfde evenement gaat. Er worden soms nog wel dingen toegevoegd, maar het ouderwetse uiterlijk is gebleven, waardoor Facebook erg lijkt op Marktplaats, Amazon en eBay. Wat vernieuwing zou zo slecht nog niet zijn, al is het de vraag of het mensen echt weer terug zou kunnen halen. Iedereen zit inmiddels op Instagram, TikTok en Snapchat.

Op de verjaardag van Facebook lijkt het er niet op dat het social medium nog heel erg gaat veranderen: het is dat veel mensen het nog als een soort naslagwerk gebruiken, of inzetten om mensen van vroeger op te zoeken, waardoor het niet helemaal zal verdwijnen, maar de dagen dat we elke dag steevast op Facebook verkeerden zijn ver achter ons. Kijk je echter naar het grotere plaatje, dan zie je dat Meta nog steeds grote successen bereikt met de miljarden mensen die WhatsApp gebruiken, of die zich dagelijks meerdere malen op Instagram begeven. Een feestje is dus zeker wel op zijn plaats, want zonder Facebook was dat waarschijnlijk heel anders gelopen.