Social Media16.03.2015

​De (zogenaamde) stemfie-trend: wie tweet wat?


Het was tijdens de gemeenteraadsverkiezigen 2014 een enorme trend: de stemfie. Zoals je vast nog wel weet is de stemfie een selfie die in het stemhokje is gemaakt. Half Nederland leek massaal in de weer te zijn met stemfies. Tenminste, als je de nieuwsberichten van vorig jaar moest geloven.

Annemarie Sint Jago ging op onderzoek uit en schreef een paper over het onderwerp. Wie plaatsen een selfie en wat is op een selfie te zien?

Waarom is er discussie over de #stemfie?

Het stemgeheim is een van de pilaren van de democratie. Het stemhokje is er dan ook voor gemaakt is om jou af te schermen van nieuwsgierige ogen. Daar kan jij het rondje inkleuren van de persoon op wie jij vertrouwt. Niemand komt er achter op wie je hebt gestemd. Je kunt er over liegen, je kunt de waarheid vertellen, je kunt niemand aankruisen en dat stembiljet blanco in de stembus gooien. En vooral, want daar gaat het om: niemand kan daardoor jou dwingen om een bepaald vakje rood in te kleuren.

Oplaaiende discussies en mogelijke schending van het stemgeheim

Het leek ergens dan ook tegenstrijdig dat het bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 opeens toegestaan was om een foto van jezelf in het stemhokje te nemen, al dan niet met een rood ingekleurd hokje. Discussies barstten los. De één vond niets mis met de stemfie en had al voor de spiegel staan oefenen, anderen vonden dat het stemgeheim hiermee geschaad werd en dat er nu mogelijk druk op mensen uitgeoefend kon worden. De rechter oordeelde in ieder geval dat er geen recht was waaruit blijkt dat de stemfie niet toegestaan zou zijn.

Een persoonlijk stukje van jezelf met de hele wereld delen

Als student Nieuwe Media & Digitale Cultuur was dit het perfecte onderwerp voor een klein onderzoekje. Enerzijds hebben we drie muren die om jou heen staan en een grens om je heen trekken. Daar houdt jouw wereld op dat moment op. Jij bent daar even alleen met het stembiljet en je rode potlood. Aan jou de keus, niemand anders. Anderzijds heb je daar je mobieltje. Een machine waarmee je jezelf op elk moment naar elk plekje op de wereld kan brengen.

Privé versus publiek

Ik vroeg me dan ook het volgende af: hoe gaan mensen om met enerzijds die fysieke beperking van het stemhokje, en anderzijds de mogelijkheid om die beperking te overstijgen? Het stemhokje onzichtbaar te maken. Of anders gezegd: hoe gaan mensen om met dat spanningsveld tussen enerzijds een stukje privé, en anderzijds de wens om hun privéleven publiek te maken door het op internet te gooien? Alsof je je in een glazen slaapkamer bevindt.

Wat er in zo’n stemfie-tweet te zien is

Ik was benieuwd wat precies datgene is wat mensen delen in een stemfie-tweet. Laten ze allemaal hun stem zien? Of is het gewoon een ordinaire selfie, maar dan in een stemhokje, terwijl je dat hele stemhokje niet kan zien?

Om hier meer over te weten te krijgen, besloot ik alleen de tweets te analyseren met de hastag #stemfie, aangezien het om een verkennend onderzoekje ging (en niet een alomvattend onderzoek). Buzzcapture leverde de data, een set van ruim 4100 tweets, maar wat bleek? Het grootste gedeelte hiervan waren helemaal geen tweets met een stemfie erin! De meeste tweets waren linkjes naar nieuwsartikelen, oproepjes om een stemfie te maken, reacties op stemfies van anderen of zelfs reclame. Uiteindelijk waren er een kleine 650 stemfie-tweets die een daadwerkelijke stemfie bevatten: een foto van iemand zelf in het stemhokje, van een ingevuld stembiljet, of allebei.

Wat mensen graag aan iedereen willen laten weten

Ik heb zowel de tweets geanalyseerd met een daadwerkelijke stemfie er in, als de tweets die de hastag #stemfie bevatten, maar geen daadwerkelijke stemfie bevatten. Wat bleek? Slechts een klein deel (19% van de #stemfie-twitteraars) liet werkelijk zien op wie ze hadden gestemd. Sterker nog, het ging er bijna iedereen om om maar te laten weten dat ze hadden gestemd of gingen stemmen. Je zou bij een stemfie verwachten dat het om het individu gaat (‘Kijk! Dit ben ik en dit doe ik!’), maar daar ging het hier helemaal niet om. De twitteraars wilden vooral laten weten dat zij onderdeel zijn van een groter geheel (‘Kijk! Ik ga ook stemmen en ik maak wel/geen stemfie-foto!). Er werd dus helemaal niet zulke persoonlijke informatie gedeeld met de hele wereld.

Ik maak geen stemfie. Maar ik vertel wel dat ik heb gestemd.

Sterker nog een groot deel liet in hun tweet weten dat ze geen stemfie wilden maken. Sommige vonden dat belachelijk. Maar ook zij wilden wel nog even laten weten dat ze wel hadden gestemd.

Een paar mensen becommentarieerden de hele stemfie-trend met de hasthtag stemvee. Misschien niet zo heel aardig, maar wel scherp gezien. Want de stemfie leek inderdaad te gaan om het individuele gedrag als onderdeel van het gedrag van de groep.

Wil je het hele onderzoek lezen?

Deze blogpost is geschreven door Jaap van Zessen, Social Media Analist bij Buzzcapture!

Verder lezen over Buzz

​Disruptie: opboksen tegen de status quo

Deze blogpost is geschreven voor Veronique d’Hooghe, sinds 2000 werkzaam bij omnichannel bureau Oxyma. Meer weten? Kom naar de sessie Unlocking customer value bij NS in Beurs van Berlage 1 juni. Verdere sessie-in...

Marketing10.05.2017

​Disruptie: opboksen tegen de status quo

Niet Mattie en Wietze, maar Domien is de meest besproken radio-dj

Heel radioland staat op zijn kop: Mattie en Wietze zijn uit elkaar. Ze zouden samen de overstap van Qmusic naar Sky Radio maken, maar Mattie blijft gewoon bij Qmusic. En Wietze? Die voelt zich verraden. En dus bemoeit he...

Social Media09.05.2017

Niet Mattie en Wietze, maar Domien is de meest besproken radio-dj

De DC Daily van 8 februari 2016

In de DC Daily vind je leuke, nieuwe, opvallende, interessante en niet te missen weetjes van de dag! Plus alle dingen die wij gewoon kwijt willen. Dit zijn ze van vandaag, 8 februari 2016.

Nieuws08.02.2016

De DC Daily van 8 februari 2016

Buzzfeed, meer dan LOLCATS en andere rare lijstjes #SXSW

Met meer dan 200 miljoen unieke bezoekers per maand is Buzzfeed een van de grootste en meest succesvolle contentplatforms ter wereld. Ter illustratie van dit - in meerdere opzichten - waanzinnige platform, hierbij drie...

Online19.03.2015

Buzzfeed, meer dan LOLCATS en andere rare lijstjes #SXSW

Buzzfeed heeft meer bezoek van Pinterest dan van Twitter

Buzzfeed is een van de snelst groeiendemediabedrijven ooit, met een maandelijks publiek van 150 miljoen en dat loopt nog steeds op, met name dankzij het ongeëvenaarde inzicht van wat mensen willen lezen of delenop Faceb...

Online21.07.2014

Buzzfeed heeft meer bezoek van Pinterest dan van Twitter

Jongeren opgeroepen online crap te maken en delen #makecrap

Van catbearding tot mamming, van twogging tot dog-shaming: grappige online foto’s en filmpjes zijn superpopulair en groeien dikwijls uit tot echte rages. Uit onderzoek in opdracht van Hi blijkt dat de helft van de Ne...

Online02.12.2013

Jongeren opgeroepen online crap te maken en delen #makecrap

De ultimate Halloween Prank

Het is vandaag 31 oktober.  Het zal dan ook aan weinig mensen ontgaan dat het vandaag Halloween is! Het is dé dag om mensen aan het schrikken te maken, dé dag om je baas met kop koffie en al tegen het plafond aan te l...

Online31.10.2013

De ultimate Halloween Prank

Murray en Wimbledon populair op Facebook

77 jaar hebben ze erop moeten wachten maar het is eindelijk (aldus alle Britse fans) weer een Brit gelukt om het tennistoernooi van Wimbledon te winnen. Andy Murray versloeg de als nummer 1-geplaatste Serviër, Novak Dj...

Social Media09.07.2013

Murray en Wimbledon populair op Facebook

Verder lezen over Trends

​Waarom Barbie-nummer I’m Just Ken zo’n internethype is

“Het lijkt niet uit te maken wat ik doe. Ik ben altijd nummer twee. Niemand weet hoe hard ik het geprobeerd heb. Ik heb gevoelens die ik niet kan uitleggen. Ik word er gek van.” Je zou het niet zeggen, maar dit zijn...

Entertainment27.02.2024

​Waarom Barbie-nummer I’m Just Ken zo’n internethype is

​Dit googelden we het meest in 2023: Oppenheimer en Rob de Nijs

Google heeft bekendgemaakt welke woorden we nou het meest googelden en dat biedt een verrassende uitkomst op sommige vlakken. In Nederland hielden we ons vooral bezig met het overlijden van Matthew Perry, maar ook zanger...

Search11.12.2023

​Dit googelden we het meest in 2023: Oppenheimer en Rob de Nijs

Google Trends: PVV grootste partij in acht provincies

Een dag voor de verkiezingen stijgen GroenLinks-PvdA en met name de PVV plots hard in de peilingen. Volgens Google Trends, een belangrijke indicator voor welke onderwerpen in de samenleving leven, is de PVV in acht van d...

Search21.11.2023

Google Trends: PVV grootste partij in acht provincies

​Dit zijn de trends voor herenpakken in 2023

Ben je op zoek naar een mooi pak waarmee je nog jaren kunt doen? Je hoeft je natuurlijk niet te laten verleiden door de trends van dit moment, maar aan de andere kant, waarom niet? Het voordeel is dat trends in pakken va...

Lifestyle16.02.2023

​Dit zijn de trends voor herenpakken in 2023

Dé onlinemarketingtrends van 2023

De wereld van online marketing staat nooit stil. Ieder bedrijf wil natuurlijk hun graantje mee prikken, maar hoe blijf je actueel? Deze vraag wordt in deze blog behandeld door de laatste onlinemarketingtrends van 2023 on...

DC Business10.01.2023

Dé onlinemarketingtrends van 2023

Year in Search 2022: Oorlog in Oekraïne wint nipt van Voice-schandaal

Het jaar is weer bijna voorbij. Tijd voor lijstjes en andere bespiegelingen. Op dit moment loopt de verkiezing voor woord van het jaar en vandaag heeft Google haar jaarlijkse overzicht van populaire – trending – zoek...

Search07.12.2022

Year in Search 2022: Oorlog in Oekraïne wint nipt van Voice-schandaal

​De leukste kantoortrends van 2022

Om optimaal te kunnen werken is het van groot belang dat u over een goed kantoor beschikt. Nu is het wellicht mogelijk dat u een kantoor wilt huren maar dat u niet precies weet waar u moet beginnen. Aangezien wij ervoor...

DC Business04.04.2022

​De leukste kantoortrends van 2022

Het einde van een iconische Subaru met verbrandingsmotor

De autosport kan ervoor zorgen dat een bepaald merk of model ineens heel erg geliefd wordt. Denk maar eens aan de Audi 80 Quattro of de Lancia Delta. De Subaru Impreza WRX is er ook zo een. Dat was destijds, in 1994, een...

Automotive13.03.2022

Het einde van een iconische Subaru met verbrandingsmotor

Verder lezen over Twitter

Deze week viral: kip bakken in de trein en worm charming

We kunnen weer door met onze wekelijkse rubriek Deze week viral. Hierin delen we diverse social media-posts en video's die om een verscheidenheid aan redenen viraal gingen.

Social Media25.05.2024

Deze week viral: kip bakken in de trein en worm charming

Social medium X gaat echt niet terug naar Twitter

X is definitief X. Het heeft heel lang gebruikgemaakt van de domeinnaam van Twitter, maar dat is nu voorbij.

Social Media17.05.2024

Social medium X gaat echt niet terug naar Twitter

Vijfpunts snelcursus nepnieuws herkennen!

Internet en sociale media hebben het podium voor nepnieuws enorm vergroot. Doordat iedereen kan publiceren en daarmee in potentie een groot publiek bereiken kan, is nepnieuws niet eerder in onze geschiedenis zo wijdverspreid geweest.

Nieuws15.05.2024

Vijfpunts snelcursus nepnieuws herkennen!

Winst voor X: het mag een video van een steekpartij tonen

Soms denk je: hoeveel erger kan het nog worden? Vrij veel erger. X mag ondanks een bevel om het tegen te houden bijvoorbeeld gewoon de beelden blijven tonen van een steekpartij.

Social Media13.05.2024

Winst voor X: het mag een video van een steekpartij tonen

Even Tot Hier gaat viral met eigen Joost Klein-song

De mannen van Even Tot Hier hadden het echt 'even tot hier' over alle perikelen rondom het Songfestival. Ze maakten er een protestsong van.

Social Media13.05.2024

Even Tot Hier gaat viral met eigen Joost Klein-song

Het is Koningsdag! Dit zijn de leukste tweets en inhakers

Het is Koningsdag: de dag waarop je spullen kunt verkopen of blij kunt worden van een mooie aankoop voor weinig. Dit zijn de leukste tweets.

Nieuws27.04.2024

Het is Koningsdag! Dit zijn de leukste tweets en inhakers

Deze week viral: ninjakat, crookie en meer

Heb je wel eens van de cronut gehoord? Of de Crompouce? Natuurlijk. Maar nu is er wat nieuws: de crookie. Lees meer in deze week viral.

Social Media21.04.2024

Deze week viral: ninjakat, crookie en meer

Nieuwe X-gebruikers moeten straks betalen voor ze mogen posten

Elon Musk wil nog meer geld vragen voor het gebruik van X. Maar het is niet wat je denkt. Het is een keer per jaar, een dollar, en mogelijk alleen voor nieuwe gebruikers.

Social Media17.04.2024

Nieuwe X-gebruikers moeten straks betalen voor ze mogen posten