Bedrijven kijken vooruit naar 2026: hoopvolle geluiden, maar met een flinke kanttekening

Het Nederlandse bedrijfsleven staat aan de vooravond van een nieuw jaar en, ondanks alles wat er speelt, overheerst er iets wat je optimisme kunt noemen. Niet euforisch, eerder nuchter en licht voorzichtig. Uit een peiling van Nextens onder ondernemers en financieel verantwoordelijken komt naar voren dat veel bedrijven een stijging verwachten in omzet én winst. Niet massaal, wel duidelijk genoeg om op te vallen.

In grote lijnen denkt zo’n vier op de tien ondernemers dat 2026 beter wordt dan 2025. Zakelijke dienstverleners steken er bovenuit: meer dan de helft verwacht omzetgroei. Transport en logistiek volgen daar vlak achter, net als ICT en financiële dienstverlening. Je zou bijna zeggen dat de sectoren die gewend zijn aan beweging, ook het meeste vertrouwen hebben.

In de not-for-profitsector klinkt het allemaal een stuk gedempter. Zorg, onderwijs, cultuur – daar is groei nooit vanzelfsprekend, en het optimisme dus ook niet. Opvallend detail: de politieke voorkeur van respondenten lijkt behoorlijk bepalend. VVD- en JA21-stemmers kijken de toekomst beduidend rooskleuriger tegemoet dan mensen die op GroenLinks-PvdA stemden.

Hoewel bedrijven zich minder druk lijken te maken om internationale spanningen dan je zou verwachten, komt één zorg steeds terug: de politieke impasse in Den Haag. Een derde van de respondenten noemt dit een serieuze bedreiging voor hun eigen organisatie. Vooral boeren en industriële bedrijven geven aan dat ze vastlopen zolang beleid blijft hangen in discussies, uitstel en kabinetswisselingen.

Cyberaanvallen vormen een tweede belangrijke zorg, met name in het onderwijs en de publieke sector. De oorlog in Oekraïne speelt uiteraard mee, maar die wordt minder vaak genoemd als direct risico voor de bedrijfsvoering.

Waar ondernemers wél bijna unaniem een beweging zien, is in technologie. Bijna iedereen verwacht dat kunstmatige intelligentie volgend jaar een grotere rol krijgt. Niet als hype, maar als iets dat simpelweg steeds meer werk ondersteunt.

Wat vooral opvalt, is dat deze verwachting nauwelijks verschilt tussen leeftijdsgroepen, sectoren of provincies. Zelfs organisaties die normaal wat trager bewegen – gemeenten, uitvoerende diensten – rekenen op een forse toename. In die hoek verwacht 94% (!) dat AI in 2026 een grotere plek krijgt.

Dat betekent overigens niet dat teams massaal groter of kleiner worden. De meeste bedrijven voorzien een min of meer stabiel personeelsbestand, al verwacht het openbaar bestuur juist groei en ziet de ICT zowel plus als min, afhankelijk van de functie.

Het onderzoek is uitgevoerd onder 825 mensen die binnen hun organisatie iets te zeggen hebben over de financiële koers. De groep varieert van kleine ondernemers tot managers bij bedrijven met duizenden medewerkers. Daardoor is het beeld breed, maar de gemene deler is verrassend duidelijk: ondanks de onzekerheden van dit moment kijkt het bedrijfsleven vooral vooruit.