Elon Musk heeft een opvallende koerswijziging aangekondigd voor SpaceX: in plaats van zijn traditionele focus op
Mars-kolonisatie, wil het bedrijf eerst een “zelfgroeiende stad” op de maan ontwikkelen.
Dat markeert een belangrijk moment in de recente ruimteplannen van een van de invloedrijkste spelers in de commerciële ruimtevaart - en toont aan hoe Elon Musk zijn langste ruimtevisies herziet in het licht van technische, logistieke en geopolitieke realiteit.
Van Mars naar de maan: waarom de koers verschuift
Tot voor kort was Mars het ultieme doel voor Musk’s ruimteambities. Al sinds de oprichting in 2002 zet SpaceX enorme middelen in op herbruikbare raketten zoals de Starship, met als uiteindelijk doel een zelfvoorzienende menselijke samenleving op de Rode Planeet.
Maar eerder deze week schreef Musk op X dat SpaceX zijn prioriteit heeft verlegd naar de maan, met het oog op het bouwen van een “self-growing city” binnen de komende tien jaar — een tempo dat volgens hem haalbaarder zou zijn dan het redden van een oceaan van uitdagingen rond Mars-kolonisatie.
De reden is praktisch:
- de maan ligt dichterbij (reisduur slechts dagen in plaats van maanden),
- er zijn frequentere lanceermogelijkheden,
- en het stelt SpaceX in staat sneller vliegvelden voor technologie en infrastructuur te creëren dan een Marsmissie ooit zou toelaten.
Musk zegt dat Mars nog steeds deel uitmaakt van de lange-termijnvisie — maar dat het eerst “a better step” is om een permanente menselijke aanwezigheid op de maan te vestigen.
Wat houdt een “zelfgroeiende stad” op de maan in?
Het idee van een zelfgroeiende stad is ambitieus en breed geformuleerd. Het komt neer op het opzetten van een menselijke nederzetting die na verloop van tijd steeds verder uitbreidt - met behulp van lokale middelen, infrastructuurontwikkeling en mogelijk zelfs productiefaciliteiten op het maanoppervlak.
Volgens gerapporteerde inzichten uit interne gesprekken bij SpaceX en Musk’s AI-bedrijf xAI, dat onlangs onderdeel werd van de SpaceX-familie, zou een toekomstige maanbasis ook een rol kunnen spelen bij het produceren van AI-satellieten en andere high-tech hardware, onder meer via concepten als een elektromagnetische “mass driver” om componenten in de ruimte te lanceren.
Die visie loopt vooruit op de realiteit van ruimteconstructies — maar Musk benadrukt dat de maan voordelen biedt zoals lagere zwaartekracht, frequente toegang en bodemrijkdom aan energie en grondstoffen.
Mars blijft niet vergeten, maar minder prioritair
Ondanks de verschuiving in focus stelt Musk dat Mars niet van de baan is. SpaceX’s oorspronkelijke doel blijft kolonisatie van de Rode Planeet, maar volgens recente verklaringen zal het tempo daarvan later liggen - mogelijk pas vijf tot zeven jaar nadat de maanplannen in gang zijn gezet.
Mars blijft in SpaceX’s missie als ultieme stap om de mensheid meerplaneetbaar te maken, maar de route daarheen loopt vooralsnog via de maan.
NASA en de bredere ruimtecontext
SpaceX’s nieuwe focus sluit aan bij bredere ontwikkelingen in de ruimterace. De
NASA heeft met zijn Artemis-programma al de terugkeer van astronauten rond de maan gepland en wil in de tweede helft van dit decennium de eerste maanlanding sinds Apollo uitvoeren. SpaceX is een belangrijke partner voor Artemis, met contracten om zijn Starship-landers te leveren voor toekomstige maanmissies.
Tegelijkertijd groeit de concurrentie. Rivals zoals Blue Origin richten hun eigen inspanningen op maanlanders en infrastructuur, terwijl landen als China eveneens ambitieuze ruimteplannen volgen.
Hoe groot is dit plan echt?
Het plan van Musk is buitengewoon grootschalig. De gedachte aan een permanente stad op de maan vraagt om enorme investeringen, technologische doorbraken en langdurige inzet van middelen - mogelijk decennialang. Maar de herprioritering richting maan benadrukt twee dingen:
- Strategische heroriëntatie: een haalbare, stap-voor-stap benadering, dichter bij de aarde.
- Concurrentiedruk: de maan staat opnieuw centraal in de nieuwe ruimtewedloop tussen landen en commerciële spelers.
Een bemande Marskolonie blijft mogelijk - maar de eerste echte stad buiten de aarde, zo denkt Musk, kan eerst op de maan ontstaan.