Dit enorme darkweb-netwerk werd in één klap uitgeschakeld

Meer dan 373.000 darkwebsites offline. 105 servers in beslag genomen. Honderden gebruikers geïdentificeerd. En meer dan honderd vervolgonderzoeken die nog lopen.

Dat zijn geen losse successen - dat is het ontmantelen van een compleet ecosysteem.

Tijdens Operation Alice, een internationale actie onder coördinatie van Europol, werd een wereldwijd cybercrimineel netwerk aangepakt dat werd gebruikt voor fraude, handel in illegale diensten en de verspreiding van strafbaar kindermisbruikmateriaal. De operatie werd uitgevoerd in samenwerking met opsporingsdiensten uit 23 landen.

Opvallend is de rol van een Nederlandse partij in deze operatie.

Het op de HSD Campus in Den Haag gevestigde CFLW Cyber Strategies leverde technologie die cruciaal bleek bij het blootleggen van het netwerk. In plaats van individuele verdachten te volgen, werd gekeken naar patronen in enorme hoeveelheden data.

Dat klinkt abstract, maar het effect is groot. Door verbanden te leggen tussen darkwebinfrastructuur, cryptotransacties en technische kenmerken van websites konden onderzoekers tienduizenden losse sites herleiden tot één samenhangend crimineel ecosysteem.

CFLW werkte daarbij nauw samen met Zentralstelle Cybercrime Bayern, Complexity Science Hub, Iknaio Cryptoasset Analytics en TNO.

Wat deze operatie anders maakt, is de schaal waarop werd gewerkt.

Criminelen gebruikten een netwerk van zogenoemde micro-sites: kleine, losse websites die op zichzelf weinig opvallen, maar samen een gigantisch systeem vormen. Door die losse puzzelstukjes te verbinden, werd zichtbaar hoe groot het netwerk werkelijk was. En pas toen kon het in één keer worden aangepakt.

Misschien nog interessanter dan de cijfers is de manier waarop deze operatie tot stand kwam.

Waar opsporing vroeger vooral draaide om het volgen van individuen, verschuift dat steeds meer naar data-analyse en patroonherkenning. Niet één verdachte, maar het systeem erachter. Experts spreken van een doorbraak: die aanpak maakt het mogelijk om sneller te werken en grotere netwerken in één keer bloot te leggen.

De operatie werd uitgevoerd met opsporingsdiensten uit 23 landen, aangevuld met wetenschappelijke instituten en private partijen. Dat is geen detail, maar noodzaak. Cybercriminaliteit stopt niet bij grenzen — en dus kan de aanpak dat ook niet.

Operation Alice laat zien waar de strijd tegen cybercriminaliteit naartoe beweegt. Minder focus op individuen, meer op systemen. Minder losse acties, meer grootschalige ingrepen.

Technologie speelt daarin een steeds grotere rol. En Nederland blijkt daarin niet alleen deelnemer, maar ook aanjager.

Operation Alice is een internationale politieoperatie gecoördineerd door Europol, waarbij meer dan 373.000 darkwebsites offline zijn gehaald. De actie richtte zich op een wereldwijd cybercrimineel netwerk dat werd gebruikt voor fraude, illegale diensten en de verspreiding van strafbaar kindermisbruikmateriaal.

Het Haagse CFLW Cyber Strategies leverde technologie die cruciaal was bij het blootleggen van het netwerk. Door patronen te herkennen in grote hoeveelheden data konden tienduizenden losse darkwebsites worden herleid tot één samenhangend crimineel ecosysteem.

De operatie werd uitgevoerd in samenwerking met opsporingsdiensten uit 23 landen, aangevuld met wetenschappelijke instituten en private partijen zoals TNO en Complexity Science Hub.

Meer dan 373.000 darkwebsites gingen offline, 105 servers werden in beslag genomen, honderden gebruikers zijn geïdentificeerd, één hoofdverdachte is in beeld en er lopen inmiddels meer dan honderd vervolgonderzoeken.

In plaats van individuele verdachten te volgen, werd gewerkt met data-analyse en patroonherkenning op grote schaal. Daardoor konden onderzoekers een heel netwerk in één keer in kaart brengen en ontmantelen — sneller en effectiever dan met traditionele opsporingsmethoden.